اداره سرپرستی پس از دریافت تقاضانامه فرد متقاضی قیمومت، به مرجع انتظامی محل سکونت و اقامت فرزندان، دستور میدهد برای حفظ حقوق آنها، از اموال منقول و غیر منقول متوفی صورتبرداری شود که مبادا اموال متوفی حیف و میل شود.
همچنین مدارکی از جمله گواهی فوت متوفی، کپی شناسنامه صغیر، کپی شناسنامه برای معرفی فرد صالح و شایسته ای که آمادگی قیمومت را داشته باشد به اداره سرپرستی تحویل داده میشود. در این خصوص معمولاً مادر کودک برای قیمومت اعلام آمادگی میکند و مرجع انتظامی پس از تحقیق از افراد محلی، در مورد صلاحیت و شایستگی وی، نتیجه را به انضمام فتوکپی شناسنامه مادر و سایر مدارک به اداره سرپرستی تقدیم خواهد کرد.
پرسش: اگر پس از مرگِ پدر، جد پدری صلاحیت قیم شدن برای فرزندان محجور (از نوع معلول ذهنی و جسمی) را نداشته باشند و مادر نیز بدلیل کهولت سنی توانایی جسمی جهت انجام امور محوله به عنوان قیم را نداشته باشد، انتخاب قیم از طریق دادگاه بر چه اساس و معیاری استوار است؟
پاسخ: مطابق مقررات جاری، ولایت قهری در اختیار پدر و جد پدری می باشد و با بودن آنها قیم تعیین نمی شود. ولی هر ذی نفعی می تواند تقاضای ضم امین کند که بر کارهای ولی نظارت داشته باشد. در صورت نبود ولی قهری با معرفی اقوام فرد و یا با تعیین دادستان قیم تعیین می شود و باز هر کسی می تواند تقاضای ضم امین کند.
در خصوص معیار باید گفت، داشتن اهلیت، نداشتن سابقه کیفری و سوءاخلاق و تمکن مالی شرط است.
پرسش: پدر ۸۵ ساله ام از پانزده سال قبل بعلت بیماریهای قلبی و دیابت و چشم، معلول شده و در این چند سال اخیر روانش نیز تحلیل رفته است. همزمان نامادری من و دخترش مشغول خوردن اموال ایشان هستند، آیا راه قانونی وجود دارد ؟
پاسخ: باید با مراجعه به اداره سرپرستی محل اقامتگاه پدر، مراتب را کتباً اعلام کنید و تقاضای معرفی ایشان به پزشکی قانونی جهت بررسی سلامت عقل نمائید. در صورتیکه پس از معاینات پزشکی قانونی مشخص شود ایشان قادر به تشخیص مصلحت خود و اداره امور مالی خود نمی باشد، اداره سرپرستی اقدام به تعیین و نصب قیم برای ایشان می نماید.
با این توصیف، فقط، قیم اجازه قانونی جهت اداره اموال وی را با نظارت اداره سرپرستی دارد. اگر ایشان از نظر عقلایی، سالم هستند ولی توانایی اداره امور خود را ندارند، تقاضای تعیین امین نمایند که همانند وکیل به نیابت از ایشان اموال و سایر امور ایشان را اداره نماید.